Σε απόσταση περίπου δύο χιλιομέτρων από το σημερινό, νεόκτιστο χωριό της Σιας, και σχεδόν στην καρδιά του παλιού οικισμού, βρίσκεται ένα μικρό ξωκλήσι που αξίζει να αναζητήσει ο επισκέπτης. Είναι το εκκλησάκι του Αγίου Προκοπίου, ένας ήσυχος τόπος λατρείας που βρίσκεται πολύ κοντά στο όμορφο πάρκο και το αμφιθέατρο της κοινότητας.
Χτισμένο το 1990, το ξωκλήσι ακολουθεί μονόκλιτο αρχιτεκτονικό ρυθμό μετά τρούλου. Μπορεί να είναι μικρό σε μέγεθος, καθώς στο εσωτερικό του χωρούν περίπου εκατό πιστοί, όμως η απλότητα και η φροντίδα που χαρακτηρίζουν τον χώρο δημιουργούν μια ιδιαίτερα ζεστή ατμόσφαιρα.
Στο εσωτερικό του, οι τοιχογραφίες και οι αγιογραφίες δίνουν στον λιτό ναό ξεχωριστό χαρακτήρα. Πάνω από το Ιερό δεσπόζει η Παναγία η Πλατυτέρα, ενώ στον τρούλο είναι τοιχογραφημένος ο Παντοκράτορας. Το ξύλινο εικονοστάσι, απλό και σύγχρονο στην κατασκευή του, διαθέτει την Ωραία Πύλη και τη βόρεια πύλη, ενώ οι λιγοστές εικόνες που το κοσμούν είναι προσεγμένες και πρόσφατα αγιογραφημένες.
Στο κέντρο του ναού, σε ειδικό προσκυνητάρι, βρίσκεται η εικόνα του Αγίου Προκοπίου, στην οποία οι πιστοί προσέρχονται για να προσκυνήσουν.
Ο Άγιος Προκόπιος και η παράδοση των πιστών
Πέρα όμως από την αρχιτεκτονική και την ομορφιά του μικρού ναού, αυτό που κάνει το ξωκλήσι του Αγίου Προκοπίου ιδιαίτερο είναι η παράδοση που το συνοδεύει.
Σύμφωνα με την τοπική παράδοση, ο Άγιος Προκόπιος θεωρείται θαυματουργός άγιος για τους σκάνθαρους, με πολλούς πιστούς να αποδίδουν στον Άγιο τη θεραπεία τους. Η πίστη αυτή έχει περάσει από γενιά σε γενιά και εξακολουθεί να αποτελεί σημαντικό μέρος της θρησκευτικής παράδοσης της Σιας.
Η σχέση των κατοίκων με τον Άγιο δεν περιορίζεται, μάλιστα, στο μικρό ξωκλήσι. Λείψανα οστών του Αγίου Προκοπίου φυλάσσονται σε ειδική λειψανοθήκη στην κεντρική εκκλησία της κοινότητας, την Παναγία Χρυσελεούσα.
Μια γιορτή που κρατά ζωντανή την παράδοση
Το ξωκλήσι λειτουργεί μία έως δύο φορές τον χρόνο, με σημαντικότερη ημέρα τη γιορτή του Αγίου Προκοπίου, στις 8 Ιουλίου.
Εκείνη την ημέρα, τα λείψανα του Αγίου μεταφέρονται από την κεντρική εκκλησία στο ξωκλήσι και πραγματοποιείται λιτάνευση τόσο των λειψάνων όσο και της ιερής εικόνας του Αγίου. Πρόκειται για μια ιδιαίτερη στιγμή για την κοινότητα, καθώς κάτοικοι και πιστοί συγκεντρώνονται για να τιμήσουν τον Άγιο και να ανανεώσουν έναν δεσμό που έχει τις ρίζες του βαθιά στον χρόνο.
Για τον επισκέπτη, το εκκλησάκι του Αγίου Προκοπίου αποτελεί μια όμορφη στάση σε μια περιήγηση στη Σια. Βρίσκεται σ’ ένα σημείο όπου η ιστορία του παλιού χωριού συναντά τη σύγχρονη κοινότητα, ενώ η γαλήνη του χώρου προσφέρεται για μια σύντομη στάση μακριά από τους γρήγορους ρυθμούς της καθημερινότητας.
Μικρό σε μέγεθος, αλλά μεγάλο σε σημασία για τους ανθρώπους της Σιας, το ξωκλήσι του Αγίου Προκοπίου συνεχίζει να αποτελεί σημείο πίστης και αναφοράς. Και κάθε 8η Ιουλίου, όταν τα λείψανα και η εικόνα του Αγίου βγαίνουν σε λιτάνευση, η παλιά παράδοση ξαναζωντανεύει, περνώντας από τους παλαιότερους στους νεότερους και κρατώντας ζωντανή μια ακόμη ξεχωριστή ιστορία της κυπριακής υπαίθρου.
Γράφει η Χριστίνα Γεωργίου με πληροφορίες του Κοινοτικού Συμβουλίου της Σιας | Κεντρική Φωτογραφία: ix-andromeda.com
