Τι συμβαίνει όταν ενόψει του Πάσχα, οι μνήμες ξυπνήσουν; Και φυσικά, συμβαίνει κάτι μαγικό: ο χρόνος μοιάζει να σταματά, και το παρελθόν επιστρέφει ζωντανό μπροστά στα μάτια μας. Κάτι τέτοιο, άκρως ζωντανό, συνέβη ένα πρωινό Σαββάτου στη Ξυλότυμβου. Εκεί μία παρέα θυμήθηκε τα παιδικά της χρόνια στη Λύση και συγκεκριμένα το διμίτζιν· ένα «παλικαρίσιο» παιχνίδι που συνήθιζαν να ασχολούνται οι νέοι την Κυριακή και Δευτέρα της Λαμπρής, του Πάσχα δηλαδή.
Τρεις αχώριστοι φίλοι από τη Λύση, λοιπόν, γίνονται ξανά παιδιά και δοκιμάζουν τη δύναμή τους. Στο βίντεο που ακολουθεί ο Θεοφάνης Χατζηττοφή, ο Γιάγκος Πυριπίτσης και ο Κωστάκης Ανδρέου παίρνουν θέση μπροστά στο μεγάλο βαρύ «διτζίμιν»· το παραδοσιακό «βάρος» που εδώ και γενιές έφερνε τον κόσμο στην αυλή της εκκλησίας, για να δοκιμάσουν τη δύναμή τους και να μοιραστούν το κέφι και το γέλιο των εορτών. Αξίζει να σημειωθεί ότι στο συγκεκριμένο βίντεο το διτζίμιν δεν διατηρεί την αυθεντική του μορφή, καθώς οι ίδιοι χρησιμοποίησαν μια παρόμοια πέτρα, προσεγγίζοντας όσο το δυνατόν περισσότερο το παραδοσιακό αυτό έθιμο.
Σύμφωνα με τη Μεγάλη Κυπριακή Εγκυκλοπαίδεια, «η λέξη διτζ’ίμιν προέρχεται από τη λέξη δοκιμή, γιατί σ’ αυτό δοκίμαζαν τη δύναμή τους». Συνήθως ήταν μεγάλη πέτρα ή κορμός δένδρου, ακόμα και τμήμα κάποιας κολόνας και όλοι όσοι ήθελαν να αποδείξουν τη δύναμή τους «πήγαιναν εκεί για να σηκώσουν το διτζίμιν ψηλά, μέχρι πάνω από το κεφάλι τους, ή να το φορτωθούν στους ώμους και να το μεταφέρουν σε κάποια απόσταση που συνήθως ήταν ένας γύρος της εκκλησίας».
Πολλοί νεαροί άνδρες συγκεντρώνονταν γύρω από το διτζίμιν, με τα μάτια τους να λάμπουν με ανταγωνιστικό πείσμα. Κάθε φορά που κάποιος σήκωνε το βαρύ φορτίο ψηλά, οι νεαρές κοπέλες παρακολουθούσαν, χαμογελώντας ή γελώντας παιχνιδιάρικα. Κάθε γύρος γύρω από την εκκλησία με το βάρος – το διτζίμιν στους ώμους – ήταν ένα μικρό θέαμα, μια επίδειξη δύναμης και θάρρους, και κάθε σηκωμένο διτζίμιν γινόταν θέμα συζήτησης για τις υπόλοιπες μέρες του Πάσχα.
Στο βίντεο που ακολουθεί, ποιος από τους τρεις φίλους λέτε να σηκώσει το υποτιθέμενο διτζίμιν;
Γράφει η Χριστίνα Γεωργίου