Καλάθια για τον τρύγο, την αγορά και το τυρί. Μια στάση στον Ακάμα με επίκεντρο τα εργαλεία της καθημερινής ζωής.
Ενα καλάθι που εφαρμόζει στη ράχη του γαϊδουριού δεν έχει το ίδιο σχήμα με ένα καλάθι για τη μεταφορά πουλερικών. Στο Μουσείο Καλαθοπλεκτικής της Ινείας, η διαφορά γίνεται ορατή: το σχήμα ακολουθεί το φορτίο και τη δουλειά που έπρεπε να γίνει.
Η Ινεία, στην περιοχή του Ακάμα, διατηρεί μια μακρά σχέση με την καλαθοπλεκτική. Η συλλογή του μουσείου περιλαμβάνει καλάθια, δίσκους, δοχεία, διακοσμητικά αντικείμενα και παγίδες ψαριών. Μέσα από αυτά προκύπτει μια ιστορία εργασίας που αφορά το χωράφι, το σπίτι και τη μεταφορά προϊόντων.
Οταν η χρήση καθόριζε το σχέδιο
Τα καλάθια για τον τρύγο ή τα χαρούπια έπρεπε να μεταφέρουν βάρος. Αλλα σκεύη εξυπηρετούσαν το στράγγισμα και τον σχηματισμό τυριών. Ενα αντικείμενο με άνοιγμα, καπάκι και κατάλληλα πλαϊνά μπορούσε να χρησιμοποιείται για τη μεταφορά πουλερικών στην αγορά.
Αυτές οι διαφορές βοηθούν τον επισκέπτη να δει τα εκθέματα ως εργαλεία. Το μέγεθος, τα ανοίγματα και η αντοχή τους εξηγούνται από συγκεκριμένες ανάγκες. Το ίδιο υλικό μπορούσε να δουλευτεί διαφορετικά, ανάλογα με το αν ο τεχνίτης ήθελε ένα στιβαρό δοχείο μεταφοράς ή μια πιο επίπεδη επιφάνεια.
Στην παραδοσιακή καλαθοπλεκτική αξιοποιούνταν υλικά του περιβάλλοντος, όπως καλάμια, βούρλα, άχυρο και κλαδιά. Η προετοιμασία προηγούνταν της πλέξης: επιλογή, καθάρισμα, σχίσιμο όπου χρειαζόταν και μαλάκωμα των υλικών στο νερό.
Τα χέρια πίσω από την πλέξη
Η κατασκευή ξεκινούσε από τη βάση και τον σκελετό και προχωρούσε στα πλαϊνά. Ο τεχνίτης έπρεπε να ελέγχει το σχήμα καθώς δούλευε. Η επανάληψη μιας κίνησης δεν σήμαινε ότι κάθε καλάθι ήταν ίδιο με το προηγούμενο.
Στους τσέστους, τα χρωματισμένα υλικά και τα γεωμετρικά σχέδια πρόσθεταν μια δεύτερη λειτουργία. Τα πλεκτά σκεύη μπορούσαν να χρησιμοποιούνται στην παρουσίαση δώρων γάμου και βάφτισης ή να διακοσμούν έναν τοίχο. Η πρακτική χρήση και η διακόσμηση συνυπήρχαν στο ίδιο αντικείμενο.
Η Ινεία είναι ένας από τους τόπους όπου η τέχνη αυτή συνδέθηκε με την τοπική ζωή. Η κυπριακή καλαθοπλεκτική, ωστόσο, απαντά και σε άλλες περιοχές, από το Ακρωτήρι έως κοινότητες της ανατολικής Κύπρου.
Η στάση στο χωριό
Το μουσείο στεγάζεται σε παλιό σχολικό κτίριο κοντά στην κεντρική εκκλησία. Η επίσκεψη μπορεί να συνδυαστεί με περπάτημα μέσα στην Ινεία, δίνοντας χρόνο τόσο στο χωριό όσο και στα εκθέματα.
Το αναρτημένο ωράριο του Περιφερειακού Συμβουλίου Τουρισμού Πάφου είναι Δευτέρα–Παρασκευή 09:00–16:00 και Σάββατο 10:00–15:00, με Κυριακή κλειστά. Για μια οικογενειακή εκδρομή αυτή η διάκριση έχει πρακτική σημασία: η σαββατιάτικη επίσκεψη στο μουσείο δεν μεταφέρεται αυτομάτως στην Κυριακή.
