Ποιητής και ζωγράφος, με τη Λεμεσό στο κέντρο της ζωής του. Ενα αφιέρωμα που ξεκινά από τον άνθρωπο και επιστρέφει στα έργα.
Ο Βασίλης Μιχαηλίδης έγραφε ποιήματα, αλλά ζωγράφιζε και εικόνες. Η δεύτερη αυτή πλευρά του παραμένει λιγότερο γνωστή από τους στίχους του και βοηθά να δούμε τον δημιουργό πέρα από τη θέση του σε μια σχολική επέτειο.
Γεννήθηκε στο Λευκόνοικο τον 19ο αιώνα και συνδέθηκε στενά με τη Λεμεσό. Η ζωή του πέρασε μέσα από οικονομικές δυσκολίες και κατέληξε στο δημοτικό πτωχοκομείο της πόλης, όπου έζησε από το 1915 μέχρι τον θάνατό του, στις 26 Νοεμβρίου 1917.
Η κυπριακή γλώσσα ως λογοτεχνικό μέσο
Η αναγνώριση του Μιχαηλίδη συνδέεται ιδιαίτερα με τα έργα του στην κυπριακή διάλεκτο. Η «9η Ιουλίου 1821 εν Λευκωσία Κύπρου» είναι το πιο γνωστό παράδειγμα, με ιστορικό πυρήνα τις εκτελέσεις του 1821 και μορφές που μιλούν μέσα σε μια δραματική ποιητική αφήγηση.
Η διάλεκτος λειτουργεί ως μέσο σύνθεσης χαρακτήρων και έντασης. Δεν περιορίζεται σε μια διακοσμητική υπενθύμιση της τοπικής ταυτότητας. Η επιλογή λέξεων, ο ρυθμός και η φωνή του κάθε προσώπου αποτελούν μέρος της κατασκευής του ποιήματος.
Το έργο του, ωστόσο, δεν περιορίζεται στο συγκεκριμένο ποίημα. Η πρώτη συλλογή του, «Ασθενής Λύρα», εκδόθηκε στη Λεμεσό το 1882. Η διαδρομή του περιλαμβάνει διαφορετικές γλωσσικές επιλογές και θέματα, μέσα στο λογοτεχνικό περιβάλλον της εποχής του.
Η επιστροφή στα ίδια τα κείμενα έχει σημασία, επειδή λίγοι διάσημοι στίχοι δεν μπορούν να εκπροσωπήσουν ολόκληρο έναν ποιητή. Η ευρύτερη ανάγνωση αποκαλύπτει τόσο τη δύναμή του όσο και τη σχέση του με τα λογοτεχνικά ρεύματα του καιρού του.
Ο άνθρωπος που ζωγράφιζε
Η ζωγραφική αποτελεί πραγματικό μέρος της δημιουργίας του. Στην έκθεση που διοργάνωσε ο Δήμος Λεμεσού για τα εκατό χρόνια από τον θάνατό του, παρουσιάστηκαν και τρία δικά του ζωγραφικά έργα: δύο αγιογραφίες και ένα πορτραίτο.
Η παρουσία τους ανάμεσα σε νεότερες δημιουργίες αφιερωμένες στον ίδιο επέτρεπε μια διαφορετική συνάντηση. Ο Μιχαηλίδης δεν ήταν μόνο το πρόσωπο που ενέπνεε άλλους καλλιτέχνες, αλλά και ένας άνθρωπος που είχε δουλέψει ο ίδιος με χρώμα και μορφή.
Το γεγονός αυτό δίνει και μια άλλη αφετηρία για ένα αφιέρωμα. Η λογοτεχνία και η ζωγραφική δεν χρειάζεται να αντιμετωπίζονται ως δύο άσχετα βιογραφικά στοιχεία, όταν ανήκουν στην ίδια δημιουργική ζωή.
Η Λεμεσός και τα τελευταία χρόνια
Η παραμονή του στο πτωχοκομείο αποτελεί δύσκολο αλλά ουσιαστικό μέρος της ιστορίας του. Η μετέπειτα αναγνώριση δεν αλλάζει τις πραγματικές συνθήκες των τελευταίων χρόνων του. Η διατήρηση αυτής της πληροφορίας προστατεύει το αφιέρωμα από μια εξωραϊσμένη βιογραφία χωρίς υλικές δυσκολίες.
Στη σημερινή πόλη το όνομά του συνδέεται και με τη βιβλιοθήκη του Τεχνολογικού Πανεπιστημίου Κύπρου. Η Βιβλιοθήκη «Βασίλης Μιχαηλίδης» λειτούργησε το 2007 στο αναπαλαιωμένο κτίριο των παλιών δικαστηρίων της Λεμεσού.
Είναι μια συγκεκριμένη συνέχεια της μνήμης του μέσα σε χώρο ανάγνωσης και μελέτης. Πίσω από το όνομα στην πρόσοψη παραμένουν τα ποιήματα, οι εικόνες και η ζωή ενός ανθρώπου που δεν χωρούν σε μία μόνο επετειακή αναφορά.
