Οι παραλίες της Κύπρου αλλάζουν εικόνα — και όχι προς το καλύτερο. Πολλές ακτές αρχίζουν να μοιάζουν με πολύχρωμα «μωσαϊκά», όχι από φυσικά υλικά, αλλά από μικρά και μεγάλα κομμάτια πλαστικού που ξεβράζονται καθημερινά.
Τα μικροπλαστικά, δηλαδή πολύ μικρά κομμάτια πλαστικού που δύσκολα φαίνονται με γυμνό μάτι, έχουν πλέον εισχωρήσει παντού: στη θάλασσα, στο περιβάλλον, ακόμα και στην τροφή που καταναλώνουμε. Στην Κύπρο, νέα επιστημονική έρευνα δείχνει ότι η κατάσταση είναι πιο σοβαρή απ’ ό,τι πιστεύαμε.
Σύμφωνα με τα ευρήματα, στις κυπριακές παραλίες καταγράφονται κατά μέσο όρο 337 μικροπλαστικά ανά τετραγωνικό μέτρο, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις ο αριθμός αυτός φτάνει μέχρι και τα 2.422 σωματίδια. Σε πιο ακραίες μετρήσεις, καταγράφηκαν ακόμη και πάνω από 20.000 μικροπλαστικά σε αντίστοιχη επιφάνεια.
Το πιο ανησυχητικό είναι ότι τα περισσότερα από αυτά τα πλαστικά δεν προέρχονται άμεσα από την Κύπρο. Αντίθετα, πρόκειται για θραύσματα που ταξιδεύουν για χρόνια στη Μεσόγειο Θάλασσα, διασπώνται σε μικρότερα κομμάτια και τελικά καταλήγουν ξανά στις ακτές του νησιού.
Η έρευνα, που πραγματοποιήθηκε σε 16 παραλίες σε όλη την Κύπρο, δείχνει ότι τα επίπεδα ρύπανσης διαφέρουν σημαντικά από περιοχή σε περιοχή. Παράγοντες όπως τα κύματα, οι άνεμοι και τα θαλάσσια ρεύματα επηρεάζουν σε μεγάλο βαθμό το πόσα πλαστικά συγκεντρώνονται σε κάθε ακτή. Για παράδειγμα, σε περιοχές με έντονη θαλάσσια δραστηριότητα, η ρύπανση είναι αισθητά αυξημένη.
Επιπλέον, η εικόνα των παραλιών δεν είναι σταθερή. Καιρικά φαινόμενα, όπως δυνατοί άνεμοι ή διάβρωση, μπορούν να «εξαφανίσουν» προσωρινά τα πλαστικά από μια παραλία — χωρίς όμως να σημαίνει ότι το πρόβλημα λύθηκε. Αντίθετα, τα μικροπλαστικά μετακινούνται συνεχώς, επιστρέφοντας ξανά και ξανά.
Οι επιπτώσεις δεν περιορίζονται μόνο στο περιβάλλον. Τα μικροπλαστικά έχουν την ικανότητα να απορροφούν χημικές ουσίες από τη θάλασσα, πολλές από τις οποίες είναι επιβλαβείς. Στη συνέχεια περνούν στους θαλάσσιους οργανισμούς και, μέσα από την τροφική αλυσίδα, καταλήγουν τελικά και στον άνθρωπο.
Παρά τη σοβαρότητα του προβλήματος, η επιστημονική γνώση στην Κύπρο παραμένει περιορισμένη. Η συγκεκριμένη έρευνα αποτελεί μία από τις πρώτες ολοκληρωμένες προσπάθειες καταγραφής της κατάστασης, θέτοντας τις βάσεις για μελλοντική παρακολούθηση και δράση.
Το ζήτημα των μικροπλαστικών δεν είναι μόνο τοπικό — είναι περιφερειακό και απαιτεί συνεργασία μεταξύ χωρών της Ανατολικής Μεσογείου. Την ίδια ώρα, όμως, είναι σημαντικό να ληφθούν και τοπικά μέτρα, με καλύτερη διαχείριση των ακτών και πιο στοχευμένες δράσεις καθαρισμού.
Οι παραλίες της Κύπρου αποτελούν έναν από τους σημαντικότερους φυσικούς θησαυρούς του νησιού. Η προστασία τους δεν είναι επιλογή — είναι ανάγκη.
Κατερίνα Χριστοφή
πηγή: Cyprus mail